Jouw trainer voor persoonlijke groei in je zakelijke gesprekken

U bent hier

Welke vragen mag je stellen?

Deze vraag kreeg ik kortgeleden van een deelnemer. Zij is begeleider van een aantal nieuwe medewerkers bij haar op de afdeling.  Ze bereidde een gesprek voor met een nieuwe medewerker over wat er goed ging en wat er minder goed ging in het inwerkproces.

Ze kende de medewerker nog maar kort en zocht een kader, waarbinnen ze kon bepalen welke vragen passend waren, zowel werk gerelateerd, als persoonlijk. Ze maakte zich zorgen  of ze niet over andermans grenzen heen zou gaan. Daarom was ze erg ‘voorzichtig’ in haar gesprekken: ‘Wat nou als de ander mijn vraag niet wil beantwoorden? Mag ik wel een vraag stellen over een privé onderwerp als ik die persoon nog niet zo goed ken? Wat als ik per ongeluk toch over een grens ga, ook als ik dat niet bewust doe?’

Wat bepaalt of je een vraag mag stellen?

Contact is een voorwaarde voor ieder (werk)gesprek en is nog belangrijker als het gaat om persoonlijke vragen. Wanneer je geen contact maakt loop je het risico dat de ander je vragen als ongepast ervaart. Als je twijfelt kun je toestemming vragen: mag ik je iets persoonlijks vragen? Daarmee bereid je de ander voor en geef je ook kans om nee te zeggen.  Mijn ervaring is dat ik in goed contact met de ander nagenoeg alles mag vragen, mits het een helder doel dient.  Ik blijf steeds mee-voelen of wat iemand zegt, klopt met wat ik aanvoel: zegt iemand ‘ja hoor, dat mag je vragen…’, maar voel ik een aarzeling, dan zal ik eerst nogmaals toetsen: zeker weten?  Verder ga ik er van uit dat mensen op het werk volwassenen zijn die verantwoordelijkheid kunnen nemen voor zichzelf. Ze kunnen het me vertellen als ze ergens geen antwoord op willen geven.

Wanneer dat contact er is, spelen de volgende overwegingen mee:

  1. De context. Het maakt verschil of een gesprek in een (kleine) groep plaatsvindt of één op één, aan een bureau of aan de koffieautomaat, of in een kamer met de deur dicht.
  2. De (werk) relatie.  Heb je een taak ten opzicht van elkaar? Bijvoorbeeld, als je begeleider bent mag je (moet je misschien wel) vragen stellen over iemands functioneren, of hoe hij de oplossing van een probleem heeft aangepakt. Als je leidinggevende bent en je maakt je zorgen over het welzijn van je medewerker, mag je dat zeker ter sprake brengen, in de juiste context.
  3. Het doel waarom je met elkaar in gesprek gaat: moeten we samen een deadline halen en speelt er iets dat het behalen van dat doel in de weg staat? Dan is het zaak om vroegtijdig aan te kaarten waar je je zorgen over maakt.
  4. Persoonsgericht of taakgericht: Taakgerichte vragen gaan over de werk-inhoud, Persoonsgerichte vragen gaan over iemands welbevinden.
  5. Afspraken. Welke afspraken hebben jullie gemaakt over (regelmatige) gesprekken?  Daar kun je op terug vallen indien nodig. Bijvoorbeeld tweewekelijkse voortgangsgesprekken.

Goede vragen stellen is een kunst
Ik raad je aan om de vragen die je wilt stellen eens met behulp van dit lijstje voor te bereiden:
- Wat wil je weten, waarom en stel je de juiste vraag?
- Voegt het iets toe aan het werk dat je samen doet? Is het nodig voor het leerproces van de ander?
- Stel je een open vraag of gesloten? Zit er een aanname in je vraag, of is ie neutraal?
- Zorg dat je feiten en aannames controleert met behulp van gesloten vragen.
- Laat suggestieve vragen achterwege.

Tenslotte: Check of je uit de reactie van de ander kunt opmaken of de vraag goed is begrepen.  Want hoe goed we ook denken te communiceren: de luisteraar is je toets of je goed begrepen wordt.

Herken je dit verhaal of heb je vragen? Ik zou het leuk vinden als je je bericht hieronder achterlaat.

Jacqueline van't Spijker"Ik ben Jacqueline van ’t Spijker, jouw trainer bij ‘vastlopers’ in je communicatie.
Ik ben ervan overtuigd dat contact de beste basis is om samenwerking met anderen soepel te laten verlopen. Goed contact beklijft omdat het je raakt, omdat je je dan gezien en gehoord voelt. Ik ben er ook van overtuigd dat in goed contact nagenoeg alles bespreekbaar is. En dat ook jij het in je hebt, om in die gesprekken, waarin jij jouw 'vastloper' ervaart, succes te behalen. Wil je daar hulp bij? Wil je onderzoeken of ik je daarbij kan helpen? Dan is bellen het snelst: 06-41527835. Ik maak graag vrijblijvend tijd voor je!"

Vond je dit artikel interessant? Wil je mijn artikelen automatisch eens per maand in je mailbox ontvangen, dan kun je je hier abonneren Een hele hartelijke groet, Jacqueline